Το σημείο όπου βρέθηκαν οι αστράγαλοι, στη διάρκεια ανασκαφής στην Άρτα (φωτ. ΛΓ΄ ΕΠΚΑ).

Ένα από τα πιο αγαπητά παιχνίδια στην αρχαία Ελλάδα, τόσο για τα αγόρια όσο και για τα κορίτσια, ήταν ο αστραγαλισμός, το παιχνίδι δηλαδή με τους οστέινους αστραγάλους αμνών, εριφίων και ελαφιών.

Οι παίχτες ρίχνοντας διαδοχικά τους αστραγάλους, καθεμία πλευρά των οποίων έχει συγκεκριμένη αξία, συγκέντρωναν
ανάλογους πόντους. Τέσσερα τουλάχιστον οστάρια αστραγάλων (κότσια) ήταν απαραίτητα για το παιχνίδι, ενώ για τη φύλαξη και τη μεταφορά τους οι παίχτες χρησιμοποιούσαν σακουλάκια από δέρμα ή ύφασμα (φορμίσκοι).

Πήλινο ειδώλιο νέας που παίζει αστραγάλους. Στο αριστερό της χέρι κρατά σάκο αστραγάλων. Πρώιμη Ελληνιστική περίοδος. Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο (ΕΑΜ 12112).

Το παιχνίδι του αστραγαλισμού επιβίωσε στην ύπαιθρο μέχρι και τις τελευταίες δεκαετίες του 20ού αιώνα, με την ονομασία «κότσια» ή «βεζύρης».

Τέτοιους οστέινους αστραγάλους, που βρέθηκαν το 2006 στην Άρτα, στο οικόπεδο Ι. Βήχα, κατά τη διάρκεια ανασκαφικών εργασιών και χρονολογούνται στην Ελληνιστική περίοδο (3ος-2ος αι. π.Χ.), επέλεξαν να μας παρουσιάσουν ως «Έκθεμα του Μήνα» για τον Οκτώβριο το Αρχαιολογικό Μουσείο Άρτας και η ΛΓ΄ Εφορεία Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων Πρέβεζας-Άρτας, σε βίντεο που φιλοξενείται στη σελίδα του Μουσείου στο facebook.

Οι αστράγαλοι βρίσκονται στην αίθουσα Γ΄ του Αρχαιολογικού Μουσείου Άρτας.

Γενική επιμέλεια: Χριστίνα Μερκούρη (αρχαιολόγος, Προϊσταμένη ΛΓ΄ ΕΠΚΑ). Επιμέλεια: Ανθή Αγγέλη (αρχαιολόγος). Δημιουργία βίντεο: Χρήστος Βέργης (συντηρητής αρχαιοτήτων).

Κάτω Πάφος-Μαλούτενα: Κυκλική λεκάνη στην «Ελληνιστική Οικία», από ανατολικά. Φωτογραφία: K. Żywic

Τη λήξη των ανασκαφών του 2016 στην Κάτω Πάφο-Μαλούτενα ανακοίνωσε το Τμήμα Αρχαιοτήτων Κύπρου. Οι ανασκαφές διεξήχθησαν από την Πολωνική Αρχαιολογική Αποστολή, υπό τη διεύθυνση του δρος H. Meyza (Πανεπιστήμιο Βαρσοβίας). Συνεχίστε την ανάγνωση

(Δυο ζωντανές μαρτυρίες από στόματα των αντιπάλων τους)

Ηλιάδης Σάββας, δάσκαλος

  1. Από το βιβλίο «ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΓΕΥΓΕΛΗΣ», του δημοδιδασκάλου και Μακεδονομάχου Ιωάννου Ξανθού, καταγομένου από την Γευγελή της Μακεδονίας, μεταφέρουμε το παρακάτω απόσπασμα: Μέρος ΣΤ΄:«ΤΟ ΤΟΥΡΚΙΚΟΝ ΣΥΝΤΑΓΜΑ ΚΑΙ ΕΙΣ ΓΕΥΓΕΛΗΝ»

Την 11ην Ιουλίου 1908 ανεκηρύχθη το Τουρκικόν Σύνταγμα και εις Γευγελήν. Κατά την ημέραν ταύτην όλοι οι Οθωμανοί της Γευγελής και των πέριξ χωρίων κατήλθον εις πάνδημον ένοπλον συλλαλητήριον προ του Διοικητηρίου, όπυ είχον κατέλθει και παρουσιασθή μικρά αντάρτικα σώματα Ελληνικά και κομιτατζήδων. Συνεχίστε την ανάγνωση